Back Home Welcome to Rochester Somali TVAbout RSTVSomali Community Sports  Watch Here RSTVContact usCommunity NewsNavigation Bar

Habeenkii saxaafada Soomaaliyeed

Munaasibad aad looga soo shaqeeyay oo lagu maamuusayay warbaahinta soomaaliyeed ayaa 8dii bisha July ee 2005 lagu qabtay magaalada Minneapolis ee gobalka Minnesota  oo ah gobalka ugu soomaalida badan waqooyiga America. Munaasibadaas oo loo baxshay habeenka Hormarita Saxaafada Soomaaliyeed oo ahaa mid si xirfidaysan loo soo qaabeeyay, waxa isku soo dubariday soona bandhigay ha’ayada loo yaqaan Somali Media Advocacy oo ka hawl gasha wadanka mareykanka. Xuskan Habeenka Hormarita Saxaafada Soomaaliyeed. waxa ka soo qayb galay dadwayne aad u fara badan , aqoonyahano, masuuliyiin ururada bulshada ka kala socday qaybaha ardayda, macalimiin, Dhaqaatiir, Abwaano  iyo siyasaiyiin ajanabi ah.
Ugu horeyntiiba waxa munaasibadaa furay madaxwayne ku xigeenka Somali media Advocacy marwo Amina Maxamud Carte oo ka hadashay muhiimada ay leedahay in warbaahintu hesho taageerada shacbiga iyo sida ay lama huraanka u tahay wada shaqeynta shacbiga soomaaliyeed iyo wariyaashooda. Waxay Amina Arte qudbad macaan ka dib ku soo dhaweysay warbaahiyaha Musharaxa Jagada Mayornimada ee Magaalada Minnapolis Mr. Peter Mclaughlin  oo isaguna halkaa ka jeediyay qudbad uu ku dheehayo sida ay magaaladiisu diyaarka ugu tahay la shaqeynta ururka saxaafada iyo shacbiga soomaaliyeed guud ahaanba. Musharaxu wuxuu dhiirigaliyay amaana u soo jeediyay ururka iyo qaban qaabayaasha barnaamijkan, wuxuuna yiri (waa lama huraan in tayada warbaahinta  Soomaaliyeed kor loo qaado waayo waa isha kaliya ee  bulshada loogu hagi karo wadada horumarka iyo laqabsiga ummadaha horumaray). Markii Mr. Petar dhameeyay hadalkiisii waxa  la wareeegay masuulka ha’ayda Somali Community
Resettlement Services inc. iyo RSTV Mudane Abdullah Hered (Sharif) oo isagu soo dhaweyn u muujiyay dhamaan marti sharftii xaflada ka soo qayb gashay isla markaana ku nuux nuuxsaday xilka warbaahinta ka saaran isu keenida mujtamaca iyo bad-baadinta bulashada Soomaaliyeed.iyadoo markaa kadib codbaahiyaha lagu soo dhaweeyay madaxa sare ee Somali Media Advocacy mudane Cabdifataax Maxamed Cabdinur oo halkaas ka soo jeediyay Qudbad   aad u soo jiidatay dhagaha kasoo qaybgalayaasha.Wuxuu Abdifatah hadalkiisa ku bilaabay waxii ku dhaliyay aasaaska hay’adan iyo sameynta munaasibadan waxaanu ku nuuxnuuxsaday mihiimada ay leedahay warbaahintu sida ay lagana maarmaanka u tahay in ay saxaafada Soomaalidu kor uga dalacdo halka ay taaganthay  is la markaasna loobaahanyahay in lala talaabsado warfidiyenta caalmka  kale oo aan lagu mashquulin in la buun-buuniyo iskudhaca Soomaalida qeerkeed kareebay oo kaliya, ee ay waajib tahay in la shaaciyo waxyaabaha dadka iyo dalkanba horumarka u keeni kara sida iyada oo ilayska lagu ifiyo baahida waxbarashada, caafimaadka, horumarka ganacsiga, muhiimada nabadgalyada,  isku keenida bulshada iyo sidiii tayada shaqada kor loogu qaadi lahaa.
Waxuuna Cabdifataax yidhi meelmarinta amuurahaaas oo dhan waxa masuul ka saaran yahay suxufiyiinta Soomaaliyeed, maadaama ay iyagu gaadhsiin karaan dhagaha muwaadin kasta, Cabdifataax oo hadalkiisii sii wata waxa uu sheegay in ay lama huraan tahay in suxufiyiintu ka madax banaanaadaan siyaasiyiinta, hogaamiye kooxeedyada iyo dhamaan shaqsiyaadka danta gaarka ah leh oo ay u madax banaanaadaan fakirkooda fayow isla markaana ay wada shaqeeyaan saxaafad ahaan si ay bulshadooda horumar u gaarsiiyaan ee aanay ku noqon seeftii kala goyn lahayd.Goobtaas dadka ka hadlay oo aad u badnaa waxa kale oo ka mid ahaa   sarkaal ka tirsan hay’ada xaquuqda bani- aadamka u dooda lana yiraah mudane Siyaad Geelle oo isigu aad ugu dheeraaday wada shaqaynta ka dhaxaysa saxaafada iyo u dagaalanka xaquuqda binu-aadmiga (Human Rights)  mudane siyaad waxa uu warbaahinta ku dhiiri galiyay in ay xil iska saaraan soo bandhigidda dadka xaquuqda u dooda lagu tacdiyo  waxaanu u hanbalyeeyay idaacadaha iyo qaybaha kala gadisan ee warbaahitu ka kooban tahy ee hawshaas iminkaba waqtiga galiya .xafladan oo aan loo kala harin, waxa kale oo ka hadlay Macalin / Abwaan Saciid saalax oo isaga ay qudbadiisu sharaxaysay muhiimada ay saaxfadu u leedahay bulshada. mudane Siciid waxa uu taataabtay taariikhda Soomaalida ay ku leedahay saaxafadu waxaanu sheegay in warku yahay astaan ka mid ah astaamaha soomaalida sida (waryaa) oo ka soo jeeda “War ” ,  Saciid saalax waxa uu kula dardaarmay wariyaasha Soomaaliyeed in ay noqdaan kuwo loo aayo, oo aanay qayb ka qaadan baaba’a haysta umadda soomaaliyeed, warbaahintuna ay tahay meesha ugu horeysa ee bulsho laga hagi karo hadii ay xumaatana aan waxbadan badbaadeen.Sidoo kale waxaa halkaa hadal kooban ka soo jiidiyay Anwar sheikh Muxumed cabdalle oo ah soo saarihii ugu horeeyay ee waqooyiga mareykanaka ku soo bandhigay filim soomaaliyeed, ahna abwaanada cusub ee ku soo biiray suugaanta soomaliyed. Isagoo ku booriyay in had jeer saxaafadu noqoto mid dhexdhexaad oo aanay maranab dhinac u axglin.Ugu danbeyntii waxa goobtaaas hadalo dar daaran iyo dhiira galin isugu jira ka jeediyay abwaan Maxamuud Abdullaahi Ciise “singub” oo isagu aad u amaanay qaban qaabiyayaashii munaasibada iyo sida wacan ee loo soo agaasimay. Abwaanka oo halkaa gabay qiiro leh ka soo jeediayay ayaa si weyn ugu hanbalyeeyay ka soo qayb galayaasha iyo qabanqaabiyayaashaba sida weyn ee ay xilka isaga saareen iyo waliba  suuro galinta xafladan. Singub oo si weyn looga yaqaano guud ahaan dunida ayaa hadalkiisa ku soo koobay mudnaanta habeenka saxaafada soomaaliyeed uguna baaqay in bulshadu gacan  ku siiso Cabdifataax M. Abdinur oo ah aasaasihii ururkan saxaafada kuna tilmaamay ama ka codsaday Abdifataah inuunan ka daalin howshan. Gaba gabadii barnaamijka waxa halkaa lagu qaybiyay hadiyado iyo abaalmarino (Awards)  lasiiyay warbaahinadii ama saxaafadihii mutaystay abaalmarintaas oo ay soo xuleen gudi si gaar ah ugu takhasusay amuurta saxaafada iyo shacbiga reer Minnesota waxa qaybinayay Madaxa Somali Media Advocacy Abdifataah Maxamed Cabdinuur , masuulka labaad ee haayada Amina Arte iyo gudiga loo xilsaaray qaybinta abaalmarinta oo ay ku guuleeysteen kow iyo toban saxaafadood oo laga doortay in kabadan 97 warbaahiyaal. Waxaana ku kala guuleeystay                    
Hiiraanonline 
oo helay Most trusted website (midka loogu kalsoonyahay)
Widhwidhonline
  oo helay   Most news coverage website (ugu warka baahsan)
Radio banaadir oo helay  Most neutral radio  (Ugu dhexdhexaadsan)
Wardhernews  oo healy Best Somali English website (Ugu English qorid fiican)
All puntland  oo helay Most updated website  (ugu war joogteeysan)
Amin Amir  oo helay Best Arts award  ugu farshaxansan
Rochester Somali TV 
oo helay  Most Watched Somali TV (loogu daawasho badanyahay)
Codka Beesha /Agabso
oo helay  Most educational radio  (ugu culuumta badan)
Somalinet website
oo helay Most entertainment web. (Ugu madadaalada fiican)
Somali Weyn Radio/web
oo helay Best combined program (dhafnaanta barnaamijyada Waxaa kale oo amaal marin la siiyay dhowr wariye oo ka shaqeeya warbaahinta Minnesota oo kala ah:
Maxamed Xusein Shino (Somali TV)
wariyaha ugu khibrada badan ee Minnesota.
Maxamud Mas cade (Somali TV)
Wariyaha sandaka 2005.
Abdi Maalik Askar (Somali Show TV) Wariyaha ugu firfircoon.

By: Samatar Amin RSTVonline MN USA.
Wixii faahfaahin fadlan kala soo xiriir Abditah M. Abdinur RSTVonline.com
Abifatah_7@hotmail.com